Kwaliteit

Goede en duurzame woningen

Duurzame woningen

Lefier wil als maatschappelijke organisatie een bijdrage leveren aan het tegengaan van klimaatverandering. In het Energiebeleidsplan van 2017 hebben we de doelstelling voor ons bezit drastisch bijgesteld ten opzichte van eerdere plannen. Onze doelstelling is nu dat al onze woningen  in 2050 energieneutraal en zoveel mogelijk gasloos zijn. Voor de komende 33 jaar is dit een ambitieuze opgave, met name omdat we weten dat niet alle huidige wooneenheden energieneutraal te maken zijn. Vanaf nu bouwen we onze nieuwe eengezinswoningen en gestapelde laagbouw nul-op-de-meter.

Nul-op-de-meter

We werken aan energiezuinige woningen en knappen daarom veel oudere woningen op, zodat ze minder of helemaal geen energie verbruiken. Onze nieuwbouwwoningen zijn zoveel mogelijk energieneutraal. Met deze 'nul-op-de-meter' woningen (NOM) zorgen we dat wonen betaalbaar blijft en helpen we het milieu. Een NOM-woning wekt met zonnepanelen en/of een zonneboiler zelf energie op. Ook is de woning zeer goed geïsoleerd. Het huis heeft geen gasaansluiting. Bij normaal verbruik leveren de installaties in de woning net zoveel energie op als er in de woning wordt verbruikt. In een NOM-woning heeft de huurder (bijna) geen energierekening. In plaats daarvan betaalt de bewoner een vergoeding aan Lefier, de Energie Prestatie Vergoeding (EPV).  De afgelopen jaren deden we ervaring op met De Stroomversnelling (een initiatief van bouwers en woningcorporaties met nul-op-de-meter renovatie van huurwoningen).

Energielabels zelfstandige huurwoningen Lefier

Energielabels zelfstandige huurwoningen Lefier
Energielabels woningen Lefier Borger-Odoorn Emmen Groningen Midden-Groningen Stadskanaal Totaal
A++ 47 34 48 27 27 183
A+   17 42 37   96
A 102 1063 1753 697 608 4223
B 125 1632 937 987 639 4320
C 327 2385 2167 1202 1181 7262
D 242 2288 1462 753 586 5331
E 114 1059 639 509 523 2844
F 102 607 152 136 311 1308
G 80 401 26 40 90 637
Onbekend 22 5 140 57 7 231
Eindtotaal 1161 9491 7366 4445 3972 26435

De indeling van de energielabels is op basis van het afgemelde label en niet op basis van de energie-index

Woningverbetering

In 2018 leverden we weer een forse bijdrage aan onze ambitie om in 2050 een energieneutrale en aardgasloze woningvoorraad te hebben. We maakten 277 woningen energieneutraal ofwel nul-op-de-meter. Deze woningen zijn van het aardgas af en kregen een compleet nieuwe ‘isolatieschil’. Ook vervingen we de reguliere gasinstallaties door warmtepompen en zonnepanelen. Het ging om 96 woningen in de Groningse wijk Paddepoel, om 48 woningen in de Emmense wijk Emmerhout en om 133 woningen in Maarswold in Stadskanaal. 

Daarnaast brachten we ruim 500 woningen naar energielabel A door slimme isolatie en door vervanging van daken en installaties. Het gaat om projecten in Emmen (Meerveld) en Groningen (Westindischekade en Pollux). Deze woningen kunnen we in een latere fase aardgasvrij maken door ze bijvoorbeeld aan te sluiten op een warmtenet. In Groningen, Emmen en Hoogezand tekende Lefier intenties en/of afnamecontracten voor deelname aan warmtenetwerken. In 2019 worden ruim 500 woningen in Groningen op het warmtenetwerk aangesloten (de projecten Polaris en Duindoorn). Verder zijn we in 2018 gestart met projecten op het gebied van energiecoaching voor onze huurders. 

Leefbaarheid

Schoon, heel, veilig 

Het budget Leefbaarheid gebruiken we voor activiteiten die bijdragen aan het schoon, heel en veilig houden van de woonomgeving. Te denken valt aan het samen met de huurders opruimen van portieken, brandgangen en binnenterreinen of aan een rookmeldersproject in een ouderencomplex. Ook spreken we bewoners actief aan om hun tuin bij te houden.

Kleinschalige infrastructuur 
Ook het verbeteren van de infrastructuur in en rondom woningen hoort bij leefbaarheid. In dat kader investeerden we bijvoorbeeld in scootmobielstallingen en fietsenbergingen bij wooncomplexen. Enkele voorbeelden:

  • Op verzoek van bewoners heeft Lefier een extra fietsenberging geplaatst bij de Hora Siccamasingel. Hier kunnen bewoners hun fiets/scooter stallen als er in hun eigen berging geen plaats is. 
  • De fietsenberging aan de Van Royenlaan in Groningen is op verzoek van de bewoners wederom uitgebreid. 
  • Op verzoek van onze bewoners hebben we aan de Van Imhofstraat in Groningen twee fietsenbergingen geplaatst.
  • In de Archipelflat aan de Oosterhamriklaan in Groningen is de containerruimte omgebouwd tot scootmobielruimte met oplaadpunten.

Ook zorgden we voor betere achterpadverlichting bij een aantal complexen. En bij huurders die geen grip meer hadden op het onderhoud van hun tuin, kapten we bomen die voor overlast zorgen.

Woonmaatschappelijk werk

Ook voor woonmaatschappelijk werk financieren we projecten uit ons leefbaarheidsbudget. We merken dat er een toename is in huurders met verward gedrag en we komen meer ernstige vervuilde woningen tegen in ons dagelijks werk. In Groningen werken we daarom nauwer samen met de (sociale) Wij-teams in de wijken. In sommige gebieden werkt een Lefier-medewerker een dag in een buurtcentrum waar ook het Wij-team gehuisvest is. Huurders kunnen hier terecht met al hun vragen over wonen, huur en financiën.

VoorzieningenWijzer
We vinden het belangrijk dat onze huurders na het betalen van de woonlasten genoeg geld over houden om zelfstandig te leven. In 2018 deden we daarom ervaring op met de VoorzieningenWijzer. We adviseren huurders voor welke (gemeentelijke) vergoedingen zij mogelijk in aanmerking komen en kijken samen naar mogelijke besparingen in de uitgaven. 

  • In Groningen startten we met een pilot. Hier is gekozen voor een andere aanpak en richten we ons met name op opvolging. We werken daarbij nauw samen met gemeente en maatschappelijke partners in de wijk. 
  • In Stadskanaal bezochten we 133 gezinnen en vertelden we hen over de VoorzienigenWijzer. Uiteindelijk leidde dit tot een gemiddelde besparing van € 495 per huishouden per jaar.
  • In Borger-Odoorn zijn 254 gezinnen bezocht, dit leverde een gemiddelde besparing van € 570 per huishouden per jaar op.

‘Safe at home’
Door het herkennen van signalen die mogelijk kunnen wijzen op huiselijk geweld, kunnen wij onze klantcontacten benutten om huiselijk geweld bespreekbaar te maken. Alle medewerkers met klantcontact hebben een training 'Safe at home' gevolgd, en weten hoe zij moeten handelen bij een niet-pluis gevoel. Opvolging van de signalen vind intern plaats door de medewerkers bewonerszaken en extern gebeurt dit door gemeenten en zorgpartijen. 

Pilot met Het Kopland
In Emmen is een pilot met Het Kopland gestart. Het Kopland biedt opvang aan mensen die dakloos dreigen te worden of die het slachtoffer zijn van huiselijk geweld. Met de pilot willen we problemen voorkomen. Onze verhuurmakelaars en de medewerkers bewonerszaken kijken hoe we huurders met problematiek nog sneller en beter in beeld kunnen krijgen. We verwachten dat we hier echt nog een stap kunnen zetten. Het Kopland heeft aangegeven dat we vrijblijvend bij hen terecht kunnen voor advies. 

‘Weer thuis in de wijk’
Het is belangrijk dat huurders met een zorgvraag goed worden opgenomen in de wijk. We werken aan een voorstel waarin staat hoe we samen met andere betrokken partijen kunnen zorgen voor een ‘zachte landing’ van deze huurders in de wijk. Daarvoor is het onder meer nodig dat omwonenden geïnformeerd zijn en dat vooroordelen zoveel mogelijk worden weggenomen. Eind 2018 vonden gesprekken plaats met de gemeente en zorginstellingen over het maken van afspraken hierover. Ook de integratie van vergunninghouders in de wijk of buurt nemen we mee in het programma Weer thuis in de wijk.

Voorbeelden van projecten in ons werkgebied die Lefier financiert vanuit het leefbaarheidsbudget

Groningen 

Tuinactiedagen
In 2018 organiseerden we in mei twee tuinactiemiddagen in Paddepoel en Lewenborg. Bewoners konden hun snoeiafval inleveren en er was een verkiezing van de mooiste tuin. Doel is om bewoners te activeren weer met hun tuin aan de slag te gaan. Hoewel de deelname in Paddepoel wat tegenviel, was het mooi om te zien dat vooral in de Steenbokstraat bewoners met elkaar wedijverden om de winst van de mooiste tuinverkiezing. De prijs ging dit keer in Paddepoel naar Steenbokstraat 5 en in Lewenborg naar Boeg 50.

Portiekschoonmaak
Schone portieken zijn prettiger, veiliger en nodigen minder uit tot verdere vervuiling dan portieken die vies zijn.  Bewoners klagen veel over de schoonmaak van de portieken. Het probleem ligt deels aan de kwaliteit van de schoonmaak, maar ook aan het feit dat portieken soms zo vervuild zijn dat er niet of onvoldoende kan worden schoongemaakt. 

Najaar 2018 startte een project waarbij we bijhouden hoe het ervoor staat met de schoonmaak van de portieken. Een wijkbeheerder benaderde de bewoners actief om de portieken schoon en netjes te houden. Dit wierp zijn vruchten af. We zien een enorme verbetering als het gaat om het schoonmaken van de portieken. Bewoners zijn tevreden en bij een opgeruimd en schoon portiek krijgen zij een complimentenkaart van de wijkbeheerder. Het komende jaar gaan we hier zeker mee door.

Positieve communicatie
In 18 portieken in de Sabastraat, Surinamestraat en Sint Eusthatiusstraat begonnen we in 2018 met het aanbrengen van  positieve communicatie-boodschappen, zoals kleurvakken op de muur en vloer om aan te geven waar fietsen mogen staan of oud papier mag worden opgeslagen. Daarmee wilden we een gedragsverandering teweeg brengen om de overlast van rommel, fietsen en grofvuil in de portieken te verminderen. Het project bleek een succes en daarom gaan we dit komend jaar verder uitbreiden naar onder meer de portieken aan de West-Indischekade.

Ook bij een aantal studentencomplexen zijn we vorig jaar gestart met positieve communicatie. De uitingen waren vooral gericht op het schoon, heel en veilig houden van het complex. De eerste resultaten zijn positief. Daarom gaan we in 2019 ook bij nieuwbouw- en verbeterprojecten positieve communicatie uitingen inzetten.

Midden-Groningen

Nette Tuinendag
Voor de organisatie van deze dag sloegen verschillende organisaties de handen ineen. En met succes, want meer dan 100 huurders gingen aan de gang met het onderhoud van hun tuin. Naast alle werkzaamheden in tuinen en portieken maakten we ook van de gelegenheid gebruik om huurders wegwijs te maken op onze website www.lefier.nl. Vooral het melden van reparaties online kreeg de aandacht.

Wooncursus statushouders
Samen met Humanitas en een tolk verzorgde Lefier in 2018 een wooncursus voor statushouders. Eerst kregen de mensen op het kantoor van Lefier in Hoogezand uitleg over de woningcorporatie. Daarna gaven Lefier-medewerkers in een leerwoning aan de van Linschotenstraat uitleg over zaken als het bijvullen van de cv, ventileren, tuinonderhoud en het maken van contact met de buren. Dit is een goed voorbeeld van hoe Lefier concreet kan bijdragen aan de zelfredzaamheid van huurders.

Emmen

In 2018 is aan de Kerspellaan een buurtproject uitgevoerd. Doel was het tegengaan van de toenemende verpaupering en het vergroten van de leefbaarheid in de wijk. Verschillende wijkorganisaties gingen met bewoners aan de slag. De buurt is opgeknapt, opgeruimd en het aangezicht is mooier door nieuwe erfafscheidingen, frisse kleurstellingen en schonere woningen. Bewoners ervaren de omgeving als rustiger en ook toegankelijker door de nieuwe voetpaden. Verlichting van achterpaden zorgt voor meer veiligheid. Buren kennen elkaar beter en er is meer bereidheid dan voorheen om gezamenlijk activiteiten in de buurt op te zetten.

Stadskanaal / Borger-Odoorn

VoorzieningenWijzer
Eind  2017 startte Lefier samen met andere partijen de pilot VoorzieningenWijzer in Stadskanaal en Borger-Odoorn. We adviseren huurders voor welke (gemeentelijke) vergoedingen zij mogelijk in aanmerking komen en kijken samen naar mogelijke besparingen in de uitgaven. Uit de pilot blijkt dat een huurder gemiddeld € 600 per jaar kan besparen. Dit is een goed voorbeeld hoe we onze doelstelling van het bevorderen van de zelfredzaamheid van huurders omzetten in een concrete maatregel.

Onderhoud

Dagelijks onderhoud

Onze huurders kunnen erop rekenen dat zij bij Lefier betaalbaar en in kwalitatief goede woningen wonen. In elke woning zijn af en toe reparaties nodig. Sommige reparaties worden door Lefier uitgevoerd en vergoed, voor andere reparaties is de huurder zelf verantwoordelijk. Reparatieverzoeken verhelpen we vanuit de zeven gebiedsteams in ons werkgebied. Dat doen we met eigen allround vaklieden en ingehuurde vakspecialistische kennis van andere bedrijven. 

In 2018 werkten we verder aan het zo goed mogelijk organiseren en uitvoeren van het dagelijks onderhoud. Door werkprocessen intern beter op elkaar af te stemmen, willen we een uniforme kwaliteit van dienstverlening bieden. Ook hebben we een Lefier Basiskwaliteit vastgesteld voor het interieuronderhoud (onderhoud in onze woningen aan bijvoorbeeld keukens, douches en toiletten). Daarnaast ontwikkelden we in 2018 een ‘managementdashboard’. Daardoor kunnen we nu beter kunnen sturen op zaken als klanttevredenheid, geleverde kwaliteit en gerealiseerde kosten. Mooie stappen om te komen tot één Lefier, waar we graag de komende jaren verder aan werken.

Casco onderhoud

Als goed rentmeester wil Lefier de kwaliteit van onze woningen voor nu en in de toekomst op orde hebben. Naast investeringen, besteedde Lefier in 2018 ruim 26 miljoen euro aan onderhoud aan het casco en de installaties van woningen (ook wel planmatig onderhoud genoemd). We onderscheiden hierin een aantal grotere werksoorten, zoals schilderwerk, voegwerk, vervanging van de dakbedekking en werkzaamheden rondom onze woningen, zoals het onderhoud van achterpaden en brandgangen.

Bij niet-reguliere woningen, zoals studentenkamers of bedrijfsonroerend goed, voeren we ook onderhoudswerkzaamheden uit aan de binnenkant, zoals in de algemene verkeersruimten/gangen of in de keukens, badkamers en toiletten die gezamenlijk gebruikt worden. Naast de bouwkundige werkzaamheden zijn de gebouwgebonden installaties onderdeel van de uitvoeringswerkzaamheden voor planmatig onderhoud. Hierbij valt te denken aan vervanging van cv-ketels, radiatoren, schoonmaken van leidingwerk, onderhoud aan liften en overige installaties. 

We voeren deze werkzaamheden jaarlijks uit, verspreid over het hele werkgebied van Lefier. Waar mogelijk proberen we dit te combineren met andere uitvoeringswerkzaamheden, zodat de overlast voor onze bewoners beperkt blijft. Hierbij valt te denken aan verwijderen van asbest, herstel van constructieve veiligheid (balkons, doorhangende vloeren) en herstel van aardbevingsschade. 

In 2018 stelden we de Meerjaren Onderhoudbegroting op. Deze begroting gaat over het onderhoud van ons hele bezit voor de komende tien jaar. Als vervolgstap brengen we de kwaliteit van het bezit uniform in beeld volgens de zogenaamde conditiescore. Door deze conditiescore aan de Meerjaren Onderhoudsbegroting toe te voegen,  krijgen we nog beter zicht op onze onderhoudsopgave in de verschillende delen van ons werkgebied. Bovendien maakt het duidelijk waar koppelkansen met andere ingrepen liggen, zoals de verduurzamingsopgave en het aardbevingsdossier in gemeenten Midden-Groningen en Groningen. 

Onze huurders beoordeelden het planmatig onderhoud met een 7,4.

Veilig wonen

Veiligheid

Een veilige woonomgeving staat bij ons hoog in het vaandel en daarom besteden we veel aandacht aan veiligheidsaspecten in woningen.

Asbest

Eind 2017 is een nieuw asbestplan opgesteld, waarbij we hebben omschreven hoe we omgaan met asbest bij dagelijks onderhoud en planmatig onderhoud. Met dit plan geven we meer structuur aan het saneren van asbest en waarborgen daarmee de veiligheid van klanten en werknemers. In 2018 is het plan uitgevoerd binnen de reguliere processen van Lefier. Dit betekent dat er bij een verhuizing (mutatie) rekening gehouden wordt met het risico dat er asbest aanwezig kan zijn, en waar nodig wordt  een asbestinventarisatie en -sanering uitgevoerd. Ook bij planmatig onderhoud wordt er rekening gehouden met de mogelijke aanwezigheid van asbest. Er zijn werkafspraken gemaakt over hoe er om gegaan moet worden met asbestinventarisatie en -sanering bij geplande onderhoudswerkzaamheden. De uitvoering van het nieuwe asbestproces is hiermee in de praktijk getoetst. De ervaringen zijn over het geheel genomen positief, maar het blijkt dat er ook aandachtspunten zijn, zoals het werken met LAVS, de kwaliteitsborging, de tijdsdruk en de samenwerking met externe partijen. In 2019 zal er verder worden gewerkt aan het optimaliseren van de processen en worden waar nodig aanpassingen gedaan om de resterende drempels in deze processen weg te nemen. Hierbij worden bijvoorbeeld in gesprek met de ketenpartners de evaluatie uit 2018 besproken, waarop de afspraken worden bijgesteld. Voor asbestlaboratoriumdienst eb asbestverwijdering willen we ketenpartners gaan selecteren.

Brandveiligheid

Met de Veiligheidsregio’s Groningen en Drenthe hebben we afgesproken dat we in onze wonen-en-zorg-gebouwen gefaseerd brandveiligheidsmaatregelen uitvoeren. In 2018 brachten we de brandmeldinstallaties van in totaal 93 locaties in kaart en zijn we begonnen deze op orde te brengen. Ook namen we de onderhoudscontracten onder de loep. Waar nodig sloten we nieuwe contracten, die we koppelden aan digitale logboeken. Zo heeft de veiligheidsregio inzicht in de status van de brandmeldinstallaties. 

Parralel aan het verbeteren van de brandmeldinstallaties hebben we in 2018 jaar opnames gedaan van de algemene brandveiligheid in 15 panden. Dit zijn voornamelijk grote panden die aan bijvoorbeeld zorginstellingen worden verhuurd. In 2019 beginnen we met de uitvoering van deze grotere projecten, zoals het Hofje in Stadskanaal, het Kraaiennest in Groningen en Siertsheerd in Sidderburen. Hoeveel van deze projecten we volgend jaar kunnen opleveren, is sterk afhankelijk van de doelgroepen die in de gebouwen zijn gehuisvest. Projecten waarbij kwetsbare huurders zijn betrokken vragen veelal meer tijd. 

Binnen het project Brandveiligheid is gekeken naar een vorm van ketensamenwerking met aannemers die voor ons werken in het planmatig onderhoud. Het onderhoud van de veiligheidsmaatregelen zijn momenteel nog geen onderdeel van reguliere onderhoudswerkzaamheden. Het doel is om te kijken of we veiligheidsmaatregelen hiermee kunnen combineren. Volgend jaar geven we hieraan verder invulling; de eerste projecten zijn al gepland. Onze huurders ervaren het brandveiligheidstraject als zeer positief. 

Constructieve veiligheid

In de zomer van 2018 bezweek een balkon van een van onze woningen in Groningen. De oorzaak bleek roest in de betonwapening, veroorzaakt door zouten die tijdens de bouw waren toegevoegd. Dit betekende dat alle balkons een veiligheidsrisico vormden. Er zijn direct noodmaatregelen getroffen, onder meer door het plaatsen van stempels onder alle balkons om te zorgen voor een veilige situatie. Hinder voor bewoners was hierbij helaas onvermijdelijk. Eind 2018 was het herstelplan voor de balkons gereed, begin 2019 start de uitvoering. Het is de bedoeling dat alle bewoners vóór aanvang van het mooie weer in de zomer weer gebruik kunnen maken van hun balkons. 
Ook hebben we onderzocht bij welke balkons dit probleem eventueel ook zou kunnen optreden. In 2019 kreeg dit zijn vervolg en zijn we gestart met inspecteren van alle uitkragende balkons van dezelfde bouwperiode. Indien nodig worden direct maatregelen getroffen om de veiligheid van onze huurders te kunnen garanderen. 

Naast de problematiek rondom balkons startten we vorig jaar een onderzoek naar de breedplaatvloeren in ons vastgoedbezit. Aanleiding is het instorten van een parkeergarage in Eindhoven. Dit onderzoek ronden we af in 2019. We verwachten niet dat hier actiepunten uit komen. Uit het onderzoek in Eindhoven bleek namelijk dat het om een samenloop van omstandigheden gaat, in combinatie met bijzondere constructie.

Veiligheidsinspectie

In een pilot in 2017 inspecteerden we 98 studentenpanden (220 kamers) en een bedrijfspand op acht veiligheidsdisciplines. Naar aanleiding van deze pilot is in 2018 het plan van aanpak bijgesteld en zijn we gestart met het inspecteren van de studentenportefeuille. Het is in 2018 gelukt om 80% van de panden te inspecteren. De inspectie van resterende 20% van deze portefeuille wordt begin 2019 afgerond. Uit de inspecties blijkt dat er veel verbeterd kan worden in de studentenpanden. Omdat het soms om ingrijpende maatregelen gaat, kwamen de verbeterprojecten wat moeizaam op gang. Gelukkig gaat het nu goed en hebben we in 2018 uiteindelijk 20 panden (16%) kunnen verbeteren op veiligheidsaspecten als asbest en brandveiligheid. Nu al lopen de verbeterprojecten soepeler dan in 2018 en verwachten we in 2019 en 2020 de overige panden te kunnen verbeteren.

Aardbevingen

Ook in 2018 heeft Lefier alle zeilen bijgezet om de gevolgen van de aardbevingen in goede banen te leiden. Verschillende medewerkers zijn extra ingezet en gingen aan de slag met thema’s als de verstevigingsopgave, schadeafhandeling, de portefeuillestrategie van Lefier, waardedaling en aardbevingsbestendige nieuwbouw.

In 2018 hebben we een intern onderzoek (audit) gedaan naar de gevolgen van het aardbevingsdossier voor Lefier. Het rapport bevat een inventarisatie van de belangrijkste risico’s. In risicotermen is het aardbevingsdossier voor Lefier een ‘high impact-low probility’-situatie: de kans dat het mis gaat is vrij klein, maar als dat gebeurt, zijn de gevolgen groot. Veel onzekerheid dus, en een permanente valkuil van over- of onderschatten van risico’s. Of we doen te veel tegen te hoge kosten of we doen te weinig, waardoor risico’s niet goed worden beheerst. De conclusie die uit het rapport getrokken kan worden, is dat we veel risico’s beheersen, maar dat die beheersing (nog) niet structureel verankerd is. 

Met het besluit van minister Wiebes in maart 2018 om de gaswinning versneld te reduceren tot 0 m3 in 2030, ontstond de nodige onzekerheid over de verstevigingsopgave. In de maanden daarna is onder regie van de Mijnraad gewerkt aan een rapport over de effecten van het besluit. Op basis van dit rapport kan geconcludeerd worden dat de verstevigingsopgave in Groningen beduidend minder omvangrijk wordt dan dat we op basis van het oude Meerjarenprogramma verwachtten. Overheid en provincie Groningen bereikten op hoofdlijnen overeenstemming over een nieuw Plan van Aanpak (PvA). De gemeentes in het aardbevingsgebied kregen de opdracht om dit plan op lokaal niveau verder uit te werken. In aardbevingsgebied heeft Lefier hoofdzakelijk bezit in de gemeente Midden-Groningen. In het najaar van 2018 hebben NCG en de gemeente hard gewerkt aan het PvA. Lefier is aangehaakt in de verschillende overleggen waarin de inhoud van dit PvA ter sprake komt. Naar verwachting wordt het nieuwe PvA begin 2019 vastgesteld . Ook de communicatie met de verschillende bewonersgroepen in de dorpen start begin 2019. Het is in elk geval duidelijk dat Lefier woningen heeft die onder het nieuwe PvA vallen, met name in verschillende dorpen langs het ‘lint’ in de voormalige gemeente Slochteren.

Nieuwe NPR 
In november 2018 is een nieuwe NPR van kracht geworden (NPR 2018). Deze NPR bevat de richtlijnen waaraan gebouwen moeten voldoen op basis van de nieuwste inzichten op gebied van techniek en ondergrond. 

Nieuwbouwregeling
Voor de nieuwbouw van complexen in aardbevingsgebied is de zogenaamde Nieuwbouwregeling van kracht. De regeling vergoedt de meerkosten voor aardbevingsbestendig bouwen en wordt gefaciliteerd door de NAM. In de stad Groningen en in de gemeente Hoogezand heeft Lefier voor diverse projecten een beroep gedaan op deze regeling (Duindoornflat, Polaris, Atlantis, Molukkenstraat, Gorecht West fase 3). Deze regeling zou eind 2018 aflopen, maar is inmiddels tot nader order verlengd.  

Verstevigingsopgave
De verstevigingsopgave vanuit het Meerjarenprogramma 2017/2022 is in de wacht gezet. Met het afbouwen van de gaswinning en het Mijnraadrapport wordt een nieuwe koers ingezet. Op dit moment werken NCG, gemeenten en andere betrokkenen hard aan een nieuw Plan van Aanpak (PvA). Er worden geen inspecties meer uitgevoerd op basis van het oude programma. In het nieuwe PvA staat ook hoe om te gaan met de woningen die onderdeel uitmaakten van het oude inspectieprogramma. Het nieuwe PvA is nog niet gereed. 

Op basis van de eerste inzichten uit het Mijnrapport richt de verstevigingsopgave van Lefier zich hoogstwaarschijnlijk op de dorpen Slochteren, Schildwolde, Steendam, Tjuchem, Siddeburen en Hoogezand en mogelijk Groningen. Begin 2019 organiseert de NCG verschillende bijeenkomsten met de bewoners. Lefier is aangehaakt bij dit communicatietraject, waarbij we nadrukkelijk toezien op zorgvuldige communicatie met de huurders. 

Woudbloem
In Woudbloem heeft Lefier tien kleine, grondgebonden woningen met karakteristieke waarde. Begin 2019 zijn deze woningen aardbevingsbestendig opgeleverd. De bewoners hadden melding gemaakt van scheurvorming. Daarom is besloten om deze woningen door het Centrum Veilig Wonen te laten onderzoeken, ondanks het feit dat ze buiten de kern van het aardbevingsgebied staan (buiten de 0,2 PGA-contour) en dus ook buiten het Meerjarenprogramma van de NCG vallen. Bewoners zijn tijdelijk gehuisvest in units die zijn neergezet door het CVW vlakbij de te verstevigen woningen. Zij kunnen begin 2019 terugkeren.   

Schades
Lefier is in november 2014 gestart met het melden van aardbevingsschades aan vastgoed bij de NAM. Huurders zijn daarbij ook actief benaderd om schades te melden. Het gaat hier vooral om woningen in de gemeente Midden-Groningen, maar ook in de stad Groningen. In afwachting van een nieuw schadeprotocol heeft de NAM maart 2017 het schadeprotocol stopgezet. Van alle tot nu toe gemelde schades zijn nog steeds ruim 300 schades in afwachting van afhandeling. 

Schademeldingen worden door Lefier opgenomen en gedocumenteerd. De schadeafhandeling is inmiddels overgenomen door TCMG (Tijdelijke Commissie Mijnbouwschade Groningen). Om de afhandeling te versnellen, overlegt de TCMG met corporaties of deze de schades zelf willen afhandelen. Om vertraging en hinder te voorkomen, kiest Lefier ook voor deze optie. 

AOS Hoogezand
In Hoogezand deed zich een acuut onveilige situatie (AOS) voor aan de Schaepmanstraat, waar een van de penanten (gemetselde stenen in de gevel) van de gevel is afgevallen. Dit is mogelijk veroorzaakt door mijnbouwschade. Ook de naastgelegen woningen aan de Schaepmanstraat en Dreeslaan liepen dit risico of hadden reeds schade aan de penanten. Het gaat in totaal om 111 woningen, waaronder 60 huurwoningen van Lefier en 51 woningen in particulier bezit. De TCMG en Lefier zijn samen met de bewoners in gesprek over afhandeling en herstel van de schade. Omdat het hier een situatie betreft van huur- en koopwoningen naast elkaar, streven we naar één totaaloplossing voor alle 111 woningen.